5 tips για μεγαλύτερα κεράσια
Σάββας Παστόπουλος, Γεωπόνος — Παστόπουλος Γεωπονική Ε.Ε.
Είναι πόθος του κάθε καλλιεργητή κερασιών να παράγει τη μεγαλύτερη δυνατή ποσότητα κερασιών στο μεγαλύτερο δυνατό μέγεθος. Δυστυχώς, οι δύο αυτές παράμετροι είναι αντιστρόφως ανάλογες: όσο περισσότερους καρπούς έχει το δέντρο, τόσο μικρότερο μέγεθος θα αποκτήσουν.
Είναι συνηθισμένο φαινόμενο, σε αυτογόνιμες κυρίως ποικιλίες, να έχουμε υπερπαραγωγή και μικροκαρπία. Το ίδιο συμβαίνει και σε νάνα υποκείμενα με μη αυτογόνιμες ποικιλίες.
Πριν αναφερθούμε στις συμβουλές, πρέπει να επισημάνουμε ότι σε μεγάλο βαθμό το μέγεθος είναι γενετικό χαρακτηριστικό. Κάθε ποικιλία έχει διαφορετικό μέγιστο μέγεθος καρπού, εφόσον αυτός παραχθεί σε ιδανικές συνθήκες — που ποτέ δεν συμβαίνει. Για παράδειγμα, η ποικιλία Early Lory μπορεί να δώσει καρπούς έως 32 χιλιοστά, ενώ η Sweet Aryana έως 34 χιλιοστά. Άρα το μέγιστο που επιδιώκουμε είναι διαφορετικό για κάθε ποικιλία.
ανά καρπό, το ελάχιστο
μετάφραση
τους διπλούς καρπούς
στις ξένες δοκιμές
1. Το κλάδεμα — το Α και το Ω
Το κλάδεμα είναι το Α και το Ω για τη ρύθμιση της ποσότητας και της ποιότητας σε κάθε αγρόκτημα. Κάθε ποικιλία σε κάθε υποκείμενο έχει διαφορετικό κλάδεμα. Για παράδειγμα, μια αυτογόνιμη ποικιλία κλαδεύεται αυστηρά από τη στιγμή που θα έρθει σε παραγωγή. Το ίδιο ισχύει και για τις ποικιλίες που φύονται σε υποκείμενα Gisela.
Σε γενικές γραμμές αφαιρούνται όλοι οι λεπτοί βλαστοί κάτω των 6 χιλιοστών, καθώς και αυτοί που έχουν φορά προς το έδαφος. Πρέπει κάθε χρόνο να αφήνονται ετήσιοι βλαστοί παράλληλοι με το έδαφος, οι οποίοι θα λειτουργούν σαν γραμμές παραγωγής θρεπτικών για τους καρπούς, αλλά και θα είναι οι μελλοντικοί καρποφόροι βλαστοί.
Ο λόγος φύλλων προς καρπούς — τα νούμερα
Σε όλα τα επιστημονικά συγγράμματα αναφέρεται ο λόγος φυλλικής επιφάνειας προς καρπούς: όσο λιγότερα φύλλα σε σχέση με τον αριθμό των καρπών, τόσο μικρότεροι οι καρποί. Η βιβλιογραφία δίνει και συγκεκριμένα νούμερα, που αξίζει να τα ξέρετε.
| Φυλλική επιφάνεια ανά καρπό | Τι δείχνουν οι μετρήσεις |
|---|---|
| 244 cm² | Η τιμή που προτάθηκε για τη μεσοπρώιμη Bing σε Gisela 5 ως όριο για καρπό υψηλής ποιότητας [1] |
| 200 cm² | Το γενικό ελάχιστο για ποιοτικό κεράσι. Σε πρακτική μετάφραση, περίπου πέντε φύλλα ανά καρπό [1] |
| 117–128 cm² | Στην ποικιλία Bellise σε Gisela 5, η επιφάνεια που χρειάστηκε για καρπό 28 χιλιοστών. Στα ολόκληρα δέντρα, στα 117 cm² τα διαλυτά στερεά έφτασαν το 16% [2] |
| 99 cm² | Στη Lapins σε Gisela 5, σε αυτή την τιμή το μέγεθος καταρρέει: μέσο βάρος καρπού κάτω από 8 γραμμάρια, και η ωρίμανση καθυστερεί [3] |
2. Η οργανική ουσία του εδάφους
Διατήρηση της οργανικής ουσίας του εδάφους σε ικανοποιητικά επίπεδα. Η οργανική ουσία παίζει σημαντικό ρόλο στην ποιότητα των καρπών της κερασιάς, καθώς προσφέρει στο έδαφος γονιμότητα και σωστή δομή.
Φυσικά αυτό δεν σημαίνει πως ό,τι κοπριά βρούμε θα την εφαρμόσουμε. Επιλέγουμε οργανική ουσία από καλά χωνεμένα ζωικά ή φυτικά υπολείμματα. Η εφαρμογή λεοναρδίτη, είτε ως στερεό υλικό τον χειμώνα είτε ως υδρολίπανση το καλοκαίρι, επιδρά σε σημαντικό βαθμό στη διαθεσιμότητα των ανόργανων στοιχείων του εδάφους προς το φυτό.
3. Σωστές αρδεύσεις όλο τον χρόνο
Η κερασιά απαιτεί αρδεύσεις όλο το καλοκαίρι. Ειδικά τους θερμούς μήνες απαιτούνται τακτικές αρδεύσεις κάθε 9 έως 12 ημέρες. Όταν δεν αρδεύονται, οι κερασιές παράγουν διπλούς καρπούς ή καρπούς μειωμένης ποιότητας, ενώ ταυτόχρονα γίνονται ευαίσθητες σε ασθένειες και έντομα.
Η κερασιά, για να μπει σωστά σε λήθαργο, πρέπει να αρδεύεται μέχρι αργά. Έτσι επιτυγχάνεται υψηλός μεταβολισμός μέχρι αργά το φθινόπωρο, ο οποίος θα αυξήσει και τις αποθησαυριστικές ουσίες για την επόμενη χρονιά.
Η διεθνής έρευνα έχει δείξει κάτι που αξίζει να ξεκαθαριστεί: ο διπλός καρπός δεν σχηματίζεται τη χρονιά που τον βλέπετε. Σχηματίζεται το προηγούμενο καλοκαίρι, την περίοδο που διαφοροποιούνται οι ανθοφόροι οφθαλμοί, όταν ο ύπερος διχάζεται σε δύο.
Οι πειραματικές μετρήσεις είναι κατηγορηματικές. Στους 25°C όλοι οι οφθαλμοί έδωσαν έναν ύπερο. Πάνω από τους 30°C το ποσοστό των διπλών αυξάνεται απότομα, και στους 35°C ξεπερνά το 80% [4]. Η ευαισθησία κορυφώνεται από τα τέλη Ιουλίου έως τις αρχές Σεπτεμβρίου, με αιχμή στις αρχές Αυγούστου [5].
Και το πιο ενδιαφέρον: όταν οι ερευνητές διαχώρισαν τη θερμοκρασία από την ξηρασία, βρήκαν ότι υπεύθυνη είναι η υψηλή θερμοκρασία και όχι η υδατική καταπόνηση καθεαυτή [6]. Αυτό δεν αναιρεί τη σύσταση για πότισμα — την ενισχύει και εξηγεί γιατί δουλεύει. Ένα δέντρο επαρκώς ποτισμένο διαπνέει κανονικά και κρατά το φύλλωμά του δροσερότερο. Ένα διψασμένο δέντρο κλείνει τα στόματα, σταματά να διαπνέει και η κόμη του ζεσταίνεται. Το νερό τον Αύγουστο δεν το ρίχνετε για τα φετινά κεράσια. Το ρίχνετε για τα περσινά του χρόνου.
4. Επαρκής και ορθολογική λίπανση
Εφόσον ισχύουν όλα τα παραπάνω, τότε μπορούμε να ασχοληθούμε και με τη λίπανση. Όπως αναφέρουμε και σε προηγούμενο άρθρο μας, η λίπανση της κερασιάς είναι δύσκολος γρίφος, καθώς διαφοροποιείται ανά ποικιλία, υποκείμενο, έδαφος και άλλα.
Έχει εισχωρήσει στο μυαλό των περισσότερων παραγωγών ότι η κερασιά θέλει πολύ κάλιο, χωρίς όμως αυτό να είναι σωστό. Η κερασιά απαιτεί περισσότερο άζωτο από ό,τι κάλιο — χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το υπερβολικό άζωτο είναι καλό.
Το άζωτο εφαρμόζεται στην κερασιά σε δύο δόσεις: μία πριν την άνθηση και μία μετά τη συγκομιδή, περί τα μέσα Ιουνίου. Αυτό αποσκοπεί στην αποφυγή βλαστομανίας και ανταγωνισμού της βλάστησης με την παραγωγή.
Ο έλεγχος του pH του εδάφους και η οργανική ουσία είναι σημαντικές μεταβλητές για τη διαθεσιμότητα των υπόλοιπων στοιχείων. Πάντα να θυμάστε ότι το λίπασμα δεν είναι τίποτα αν δεν περάσει μέσα από τα κύτταρα των φύλλων, για να μετατραπεί στις απαραίτητες ουσίες για τον μεταβολισμό του φυτού και την ανάπτυξη του καρπού.
5. Βιοδιεγέρτες και γιββερελλίνη
Η εφαρμογή γιββερελλινών αυξάνει το μέγεθος και τη σκληρότητα των κερασιών, όταν εφαρμόζεται στην αλλαγή του χρώματος σε λευκό-ροζ. Ωστόσο μεταθέτει την ημερομηνία συγκομιδής κατά τέσσερις περίπου ημέρες.
Οι ξένες δοκιμές επιβεβαιώνουν και τα δύο σκέλη. Στην ποικιλία Sweetheart, οι ψεκασμένοι καρποί ήταν μεγαλύτεροι, βαρύτεροι και σκληρότεροι από τους αψέκαστους, και έφτασαν σε ωριμότητα συγκομιδής πέντε ημέρες αργότερα [7].
Η χρήση βιοδιεγερτών — φύκια, αμινοξέα, βιταμίνες και άλλα — προσδίδει στα φυτά ευρωστία και στους καρπούς ποιότητα. Τα προϊόντα αυτά πρέπει να εφαρμόζονται στη βάση ενός προγράμματος θρέψης και όχι μεμονωμένα και σποραδικά.
Οι δόσεις που αναφέρονται προέρχονται από ξένες πειραματικές εργασίες και παρατίθενται ως τεκμηρίωση, όχι ως σύσταση εφαρμογής. Η χρήση κάθε σκευάσματος γίνεται μόνο εφόσον υπάρχει έγκριση του Υ.Π.Α.Α.Τ. για την κερασιά, στη δόση της ετικέτας. Έλεγχος στη βάση εγκεκριμένων φυτοπροστατευτικών προϊόντων.
Τι να κρατήσετε
- Το μέγεθος κρίνεται στο κλάδεμα, όχι στο ψεκαστικό. Στοχεύστε σε φυλλική επιφάνεια πάνω από 200 cm² ανά καρπό, δηλαδή περίπου πέντε φύλλα ανά κεράσι [1].
- Οι διπλοί καρποί φτιάχνονται το προηγούμενο καλοκαίρι, πάνω από τους 30°C, με αιχμή τις αρχές Αυγούστου [4] [5]. Το πότισμα του Αυγούστου είναι επένδυση για την επόμενη χρονιά.
- Στη γιββερελλίνη, η μεγαλύτερη δόση δεν σημαίνει μεγαλύτερο καρπό [7].
- Η σειρά μετράει. Κλάδεμα, έδαφος, νερό, λίπανση, βιοδιεγέρτες — με αυτή τη σειρά. Κάθε βήμα προϋποθέτει το προηγούμενο.
Στο παραπάνω συμβουλευτικό κείμενο αναλύσαμε πέντε προτάσεις για την αύξηση του μεγέθους των καρπών κερασιάς. Παρά ταύτα, η ποιότητα των κερασιών εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, και ο κάθε γεωτεχνικός πρέπει να εξετάζει το κάθε αγρόκτημα ξεχωριστά.
Πηγές
Οι αριθμοί μέσα στο κείμενο παραπέμπουν στον παρακάτω κατάλογο.
- [1] Whiting, M.D. και Lang, G.A. (2004). «Bing» sweet cherry on the dwarfing rootstock «Gisela 5»: thinning affects fruit quality and vegetative growth but not net CO2 exchange. Journal of the American Society for Horticultural Science 129(3): 407–415. Πηγή για την τιμή των 244 cm² ανά καρπό στη Bing σε Gisela 5 και για το γενικό ελάχιστο των 200 cm², που αντιστοιχεί περίπου σε πέντε φύλλα ανά καρπό.
- [2] Fruit quality response to varying leaf area to fruit ratio on girdled branches and whole trees of «Bellise» sweet cherry (Prunus avium L.). Acta Horticulturae 1327. Πηγή για τα 128 cm² ανά καρπό σε μεμονωμένους βραχίονες και τα 117 cm² σε ολόκληρα δέντρα για καρπό 28 χιλιοστών, και για τα διαλυτά στερεά 16%.
- [3] Low leaf to fruit ratio delays fruit maturity of «Lapins» sweet cherry on Gisela 5. Scientia Horticulturae. Πηγή για το ότι στα 99 cm² ανά καρπό το μέσο βάρος πέφτει κάτω από τα 8 γραμμάρια και ότι ο χαμηλός λόγος φύλλων προς καρπούς καθυστερεί την ωρίμανση.
- [4] Effect of high temperature exposure time during flower bud formation on the occurrence of double pistils in «Satohnishiki» sweet cherry. Scientia Horticulturae. Πηγή για το ότι στους 25°C όλοι οι οφθαλμοί έδωσαν έναν ύπερο, ότι πάνω από τους 30°C το ποσοστό των διπλών αυξάνεται απότομα και ότι στους 35°C ξεπερνά το 80%.
- [5] Washington State University, Tree Fruit — When and how to reduce doubling in sweet cherry. Πηγή για το ότι η ευαισθησία των οφθαλμών εκτείνεται από τα τέλη Ιουλίου έως τις αρχές Σεπτεμβρίου, με αιχμή στις αρχές Αυγούστου. Δείτε επίσης University of California IPM — Fruit doubling and spurs on cherry.
- [6] High temperature rather than drought stress is responsible for the occurrence of double pistils in «Satohnishiki» sweet cherry. Scientia Horticulturae. Πηγή για τον διαχωρισμό των δύο παραγόντων: υπεύθυνη είναι η υψηλή θερμοκρασία και όχι η υδατική καταπόνηση καθεαυτή.
- [7] Gibberellic acid increases fruit firmness, fruit size, and delays maturity of «Sweetheart» sweet cherry. Journal of the American Pomological Society. Πηγή για την καθυστέρηση ωρίμανσης κατά πέντε ημέρες, για το ότι οι καρποί των 20 ppm ήταν μεγαλύτεροι από εκείνους των 30 ppm, για το ότι οι επαναλαμβανόμενες εφαρμογές των 10 ppm δεν πρόσθεσαν αποτέλεσμα, και για την καθυστέρηση του χρωματισμού.
- [8] Washington State University, Tree Fruit — Gibberellic acid doesn't need to be applied at high volume to be effective. Πηγή για το ότι το κρίσιμο μέγεθος είναι η συνολική ποσότητα δραστικής ανά δέντρο και όχι ο όγκος του ψεκαστικού διαλύματος.
Τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα και οι ρυθμιστές ανάπτυξης χρησιμοποιούνται μόνο βάσει των εγκρίσεων του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και σύμφωνα με τα αναγραφόμενα στην ετικέτα: εγκεκριμένες καλλιέργειες, δόσεις, μέγιστος αριθμός εφαρμογών, χρόνοι επανεισόδου και διαστήματα ασφαλείας πριν τη συγκομιδή. Οι δόσεις που αναφέρονται από ξένες πειραματικές εργασίες καταγράφουν ξένη πρακτική και δεν αποτελούν σύσταση εφαρμογής στην Ελλάδα.
Κάθε ψεκασμός σε δέντρα με καρπό ενέχει κίνδυνο λεκέδων στους καρπούς και εγκαυμάτων στο φύλλωμα. Απαιτείται προηγούμενη δοκιμή σε περιορισμένο αριθμό δέντρων και αναμονή τουλάχιστον 5 έως 7 ημερών πριν από τη γενική εφαρμογή. Ο ψεκασμός γίνεται απόγευμα ή νωρίς το πρωί, ποτέ σε καύσωνα.
Το παρόν αποτελεί γενική τεχνική ενημέρωση και όχι εξατομικευμένη γεωπονική συμβουλή. Κάθε οπωρώνας διαφέρει ως προς την ποικιλία, το υποκείμενο, το έδαφος, το κλίμα και τη θρεπτική κατάσταση των δέντρων. Πριν από οποιαδήποτε επέμβαση συνιστάται επιτόπια εκτίμηση από αδειοδοτημένο γεωπόνο. Η Παστόπουλος Γεωπονική Ε.Ε. δεν φέρει ευθύνη για ζημιές ή απώλεια παραγωγής από εφαρμογή των πληροφοριών χωρίς εξατομικευμένη τεχνική καθοδήγηση.
Σχετικά άρθρα
Ώρες ψύχους: τα τρία μοντέλα, με έναν υπολογιστή για το καθένα
Ώρες, μονάδες Utah ή μερίδες Dynamic — τι μετράει το καθένα, ποιο ταιριάζει σε ποιο κλίμα και ποια χρονιά, και τρεις υπολογιστές μέσα στη σελίδα, ένας για κάθε μοντέλο, που δουλεύουν χωρίς να φύγουν τα δεδομένα από τον υπολογιστή.
Το σπάσιμο του ληθάργου στην κερασιά και οι ώρες ψύχους
Ώρες, μονάδες ή μερίδες ψύχους — τρία διαφορετικά μεγέθη που δεν συγκρίνονται. Πόσο ψύχος θέλει κάθε ποικιλία, τι δείχνουν τα πειράματα με τα σκευάσματα διακοπής ληθάργου, ο κανόνας του 70%, και τι επιτρέπεται σήμερα στην ελληνική κερασιά.
Θειασβέστιο: εφαρμογές, δόσεις, φυτοτοξικότητα και τοξικότητα
Η χημεία, ο τρόπος δράσης και οι οκτώ εγκεκριμένες χρήσεις στην Ελλάδα με τις επίσημες δόσεις. Πού είναι τα όρια φυτοτοξικότητας, τι δείχνουν οι εργασίες για τα ωφέλιμα, και γιατί η επαφή με οξέα είναι ο σοβαρότερος κίνδυνος.