Η Πρόταση μας για την λίπανση της ακτινιδιάς

Η λίπανση της ακτινιδιάς για την επίτευξη της καλύτερης ποιότητας είναι μία πολύπλοκη διαδικασία που βασίζεται στην καλή γνώση της καλλιέργειας, τα εδαφολογικά χαρακτηριστικά του αγροκτήματος, την γενετική συμπεριφορά των εκάστοτε φυτών, τη φυλλοδιαγνωστική κ.α.

Ένα ενήλικο κτήμα ακτινιδιάς έχει ανάγκη σημαντικές λιπαντικές μονάδες, αρκεί να αναλογιστούμε τις απομακρύνσεις που συμβαίνουν κάθε φορά που συγκομίζουμε και απομακρύνουμε την παραγωγή από το χωράφι μας. Ο σκοπός της λίπανσης είναι η επίτευξη μίας ποιοτικής παραγωγής αλλά και η βιωσιμότητα του εδάφους του αγροκτήματος. Ένα έδαφος για να είναι βιώσιμο πρέπει να έχει ζωή! και για να έχει ζωή πρέπει να έχει οργανική ουσία είτε αυτή προέρχεται από κοπριά ζώων, είτε από φυσικά υπολείμματα ή ακόμη και από ορυκτό λεοναρδίτη. Για πολλή δύσκολες περιπτώσεις μάλιστα προτείνω τη χρήση του Black earth coarse με μέγιστη δόση 500γρ/φυτό (άνω των 6 ετών) το οποίο περιέχει σε μεγάλη συγκέντρωση χουμικά και φουλβικά οξέα. 


Οι απαιτήσεις της καλλιέργειας βρίσκονται στον παρακάτω πίνακα. (στην δεύτερη στήλη η αναλογία είναι τον./εκτάριο όχι ανά στρέμμα)

    (πηγή. Αγρότυπος τεύχος 6. 2010.)

Όπως, φαίνεται και στον παραπάνω πίνακα σε πλήρη παραγωγή η ακτινιδιά απαιτεί 16,5 κιλά αζώτου, 5 κιλά φωσφόρου και 28 καλίου. Σημαντικό είναι να αναφέρουμε και τις σημαντικές ανάγκες σε ασβέστιο 22,5 κιλά και σε χλώριο 7,5 κιλά. Η ακτινιδιά, είναι η μοναδική καλλιέργεια που απαιτεί και την προσθήκη χλωρίου στο έδαφος.

Στην επιλογή των λιπασμάτων βασικό ρόλο παίζει η οξύτητα του εδάφους (ph), η περιεκτικότητα σε οργανική ουσία και σε ανθρακικό ασβέστιο. Για παράδειγμα σε εδάφη με Ph πάνω από 7,4 πρέπει να επιλέγονται όξινα λιπάσματα με μεγάλη περιεκτικότητα σε θείο, όπως για παράδειγμα νιτροθεική αμμωνία νωρίς την άνοιξη στην εκκίνηση της βλάστησης.

Η ακτινιδιά απαιτεί όξινα ή ουδέτερα εδάφη για την σωστή ανάπτυξη και παραγωγή. Εδάφη αλκαλικά, κακώς αεριζόμενα και με μεγάλη συγκέντρωση ανθρακικού ασβεστίου επιφέρουν έντονα συμπτώματα έλλειψης σιδήρου, έλλειψης οξυγόνου στις ρίζες, προσβολές από φυτόφθορα κ. α. 

Η βασική λίπανση της ακτινιδιάς γίνεται από τα μέσα Φεβρουαρίου. Το λίπασμα που θα επιλέξουμε πρέπει να είναι σύνθετο με λίγες μονάδες φωσφόρου και αρκετές Καλίου και Αζώτου. Το κάλιο μπορεί να είναι είτε θειικό είτε χλωριούχο. Αν οι ανάγκες του αγροκτήματος επιτάσσουν την αύξηση της βλάστησης τότε οι μονάδες αζώτου θα είναι υψηλές.

Προτάσεις βασικής λίπανση (55 δένδρα/στρ, μέση παραγωγή 70kg/δένδρο.):
12-12-17 +τε 1500γρ./δένδρο
ή 12-12-18+τε 1500γρ/δένδρο
ή 12-11-18+τε 1500γρ/δένδρο
ή 21-7-17+1Fe+zn 1200γρ/δένδρο
ή 20-5-10+τε 1300γρ/δένδρο
(*η ακτινιδιά είναι πολύ ευαίσθητη στο βόριο, πρέπει να αποφεύγονται όλα τα λιπάσματα που περιέχουν βόριο πάνω από 0,02%, **όταν η παραγωγή ξεπερνάει τα 70kg/δένδρο αυξάνουμε αναλόγως και τη βασική λίπανση)

Η επιφανειακή λίπανση της καλλιέργειας είναι συνεχής γίνεται την περίοδο από μέσα Απριλίου μέχρι τα μέσα Ιουλίου. Επειδή η ρίζα της ακτινιδιάς είναι επιφανειακή δεν μπορεί η εφαρμογή του απαραίτητου αζώτου να γίνει εφάπαξ στη βασική λίπανση. Το άζωτο στα εδάφη που αναπτύσσεται η ακτινιδιά θα εκπλυθεί στα κατώτερα στρώματα λόγω των τακτικών ποτισμάτων. Το κάλιο αντιθέτως μπορεί να μη εκπλυθεί σε μεγάλο βαθμό όπως το άζωτο αλλά προσροφάτε ισχυρώς στα κολλοειδή του εδάφους και δεν παραμένει διαθέσιμο στο εδαφικό διάλυμα παρά μόνο ένα μικρό μέρος αυτού.

Στάδιο Ανάπτυξης	Λίπασμα	Δοσολογία
Έναρξη Βλάστησης	12-61-0 (υδρολίπανση) ή 13-40-13	2,5κιλά/στρ.
Έναρξη Βλάστησης (5 ημέρες μετά)	Σε κτήματα με τροφοπενία σιδήρου να γίνει εφαρμογή διαφυλλικά με σκεύασμα σιδήρου-μαγγανίου	400γρ/δένδρο (εφαρμογή με το χέρι)
Πτώση πετάλλων	Νιτρικό ασβέστιο (σε εδάφη με ανθρακικό ασβέστιο κάτω του 4%)	500γρ/δένδρο (εφαρμογή με το χέρι) ή 300γρ/δένδρο εφαρμογή με υδρολίπανση
Καρπό σε μέγεθος κερασιού	χουμικά φουλβικά οξέα, αμινοξέα (υδρολίπ.) ή Black earth 12 ή Organic max	4.5 λίτρα/στρέμμα
Μετά την εφαρμογή του sitofex	Εφαρμογή σύνθετου κρυσταλλικού πχ.12-12-36 (υδρολίπανση) ή 15-5-30 ή gel 20-20-20 (2,5 κιλά) ή 0-0-50 αν η βλάστηση είναι υπερβολική	10 κιλά/στρέμμα
5 ημέρες μετά την προηγούμενη εφαρμογή	Εφαρμογή χουμικού καλίου	2.5κιλά/στρέμμα
Τελευταίες 1ή2 εφαρμογές μέχρι 15 Ιουλίου	Εφαρμογή Καλίου χωρίς άζωτο	5κιλά/στρέμμα
	Μεσα Ιουλίου μπορεί να γίνει φυλλοδιαγνωστική ανάλυση.

* Εφόσον ακολουθηθεί η παραπάνω λίπανση δεν απαιτείται μετασυλλεκτική λίπανση διότι υπάρχει μεγάλη επάρκεια θρεπτικών στο έδαφος. Η μετασυλλεκτική λίπανση μπορεί να επιφέρει μείωση της αντοχής στον χειμερινό παγετό.

Η παραπάνω λίπανση είναι ενδεικτική και προέρχεται από την εμπειρία μας επάνω στα ακτινίδια. Το τελικό μέγεθος του καρπού εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Ο κυριότερος είναι η σωστή επικονίαση. Ο αριθμός των σπερμάτων στον καρπό επηρεάζει άμεσα το μέγεθος, οι μικροί και στρόγγυλοι καρποί πρέπει να αφαιρούνται με αραίωμα νωρίς τον Ιούνιο. Δεύτερον, ο αριθμός των καρπών ανά φυτό. Τα ενήλικα δένδρα έχουν συνήθως μέχρι 500 καρπούς. Τέλος, μεγάλο ρόλο παίζει η άρδευση την περίοδο της κυτταροδιαίρεσης. Ένα υδατικό στρες 2 ημερών μπορεί να αφήσει μικρό όλο τον καρπό του κτήματος. 

Παστόπουλος Σάββας
Γεωπόνος Msc